Jak zoptymalizować grafikę na stronie, żeby przyspieszyć WordPress? Kompletny Przewodnik SEO 2025
Wróć do bloga
Strony Internetowe 4 września 2025 16 min

Jak zoptymalizować grafikę na stronie, żeby przyspieszyć WordPress? Kompletny Przewodnik SEO 2025

Grzegorz Kalmus

Grzegorz Kalmus

Autor

Jak Zoptymalizować Grafikę na Stronie, żeby Przyspieszyć WordPress? Kompletny Przewodnik SEO 2025

Czy Twoja strona WordPress ładuje się zbyt wolno? Prawdopodobnie winowajcą są nieoptymalizowane grafiki. Odkryj, jak w kilka kroków przekształcić ją w błyskawiczną maszynę, która dominuje w wynikach wyszukiwania!

W dzisiejszym cyfrowym świecie szybkość ładowania strony to nie tylko kwestia wygody użytkowników, ale fundamentalny element sukcesu w sieci. Wolno działająca witryna frustruje, zniechęca do pozostania i skutecznie odstrasza potencjalnych klientów. Co więcej, algorytmy Google bezlitośnie karzą strony o niskiej wydajności, spychając je na odległe pozycje w wynikach wyszukiwania. Jeśli Twoja strona oparta na WordPressie wlecze się niczym ślimak, tracisz pieniądze, zasięg i wiarygodność.

Agitacja: Wyobraź sobie, że Twoi klienci czekają 5, 10, a nawet 15 sekund na załadowanie się strony, pełnej pięknych, ale gigantycznych zdjęć. Czy wytrzymaliby? Statystyki są bezlitosne: co druga osoba opuszcza stronę, jeśli ładuje się dłużej niż 3 sekundy. Każda milisekunda zwłoki to spadek konwersji, gorsze oceny w Google PageSpeed Insights i negatywny wpływ na wskaźniki Core Web Vitals. To właśnie nieoptymalizowane grafiki są najczęstszą przyczyną tej cyfrowej katastrofy, stanowiąc często ponad 50% całkowitej wagi strony.

Rozwiązanie: Na szczęście, istnieje prosty i skuteczny sposób na odwrócenie tego trendu. Ten kompleksowy przewodnik Studio Kalmus to Twoja mapa do błyskawicznej strony WordPress. Przedstawimy sprawdzone strategie, narzędzia i techniki, które pozwolą Ci znacząco zoptymalizować grafikę na stronie, żeby przyspieszyć WordPress, poprawić pozycje w Google i zapewnić użytkownikom niezapomniane doświadczenia. Przygotuj się na rewolucję w szybkości Twojej witryny!

Dlaczego Optymalizacja Grafik w WordPressie Jest Kluczowa?

W dzisiejszym wysoce konkurencyjnym środowisku online, szybkość ładowania strony stała się jednym z najważniejszych czynników wpływających na sukces każdej witryny. Nie chodzi już tylko o estetykę czy funkcjonalność, ale przede wszystkim o wydajność. Grafiki, choć wizualnie atrakcyjne i niezbędne do przedstawienia oferty czy urozmaicenia treści, są również najczęstszą przyczyną spowolnienia strony. Ich nieprawidłowa optymalizacja może prowadzić do szeregu negatywnych konsekwencji, od pogorszenia doświadczeń użytkowników po drastyczny spadek pozycji w wynikach wyszukiwania Google. Dlatego zrozumienie, dlaczego audyt SEO strony jest kluczowy, zaczyna się często od sprawdzenia grafik.

Google od dawna jasno komunikuje, że szybkość jest priorytetem, a od kilku lat wprowadziło wskaźniki Core Web Vitals, które bezpośrednio mierzą doświadczenia użytkowników związane z ładowaniem, interaktywnością i stabilnością wizualną strony. Nieoptymalizowane grafiki mają bezpośredni wpływ na Largest Contentful Paint (LCP), czyli czas ładowania największego elementu na ekranie, którym często jest właśnie obraz. Słabe wyniki w tych metrykach oznaczają niższe pozycje w rankingu, co bezpośrednio przekłada się na mniejszą widoczność i utratę potencjalnych klientów. Warto również pamiętać o responsywności strony – grafiki muszą wyglądać świetnie i ładować się szybko na każdym urządzeniu.

Ponadto, wolna strona to wysoki współczynnik odrzuceń (bounce rate). Użytkownicy są niecierpliwi i oczekują natychmiastowego dostępu do informacji. Jeśli strona ładuje się dłużej niż 2-3 sekundy, spora część z nich po prostu z niej zrezygnuje, przechodząc do konkurencji. To nie tylko utracona szansa na sprzedaż czy pozyskanie leada, ale także negatywny sygnał dla Google, który interpretuje to jako niską jakość strony. Optymalizacja grafik to zatem inwestycja w SEO, User Experience (UX) i ostatecznie – w sukces Twojego biznesu online. Dzięki niej, Twoja strona stanie się szybsza, bardziej przyjazna dla użytkowników i lepiej oceniana przez wyszukiwarki.

Podstawowe Metody Optymalizacji Grafik: Kompresja, Rozmiar i Format

Zanim przejdziemy do zaawansowanych technik, musimy opanować podstawy, które stanowią fundament każdej skutecznej optymalizacji grafik. Nawet najprostsze kroki mogą przynieść spektakularne rezultaty w zakresie szybkości ładowania strony WordPress. Trzy kluczowe aspekty to kompresja, odpowiedni rozmiar i właściwy format pliku. Zaniedbanie któregokolwiek z nich sprawi, że Twoja strona będzie wolniejsza niż pit stop w F1, niezależnie od innych usprawnień.

Pierwszym krokiem jest **kompresja** obrazów. Grafiki często zawierają nadmiarowe dane, które można usunąć bez zauważalnej utraty jakości wizualnej. Rozróżniamy dwa główne typy kompresji: lossy (stratną) i lossless (bezstratną). Kompresja stratna, jak nazwa wskazuje, usuwa część danych, co skutkuje mniejszym plikiem, ale może nieznacznie obniżyć jakość. Jest idealna dla zdjęć, gdzie niewielkie zmiany są niezauważalne dla ludzkiego oka (np. format JPG). Kompresja bezstratna redukuje rozmiar pliku bez utraty żadnych danych, zachowując idealną jakość, ale zazwyczaj daje mniejsze oszczędności (np. dla formatu PNG). Istnieje wiele narzędzi online i desktopowych (np. TinyPNG, Compressor.io) oraz wtyczek WordPress, które automatyzują ten proces. Pamiętaj, że nawet jeśli używasz programu do tworzenia stron internetowych, który oferuje kompresję, zawsze warto zweryfikować jej skuteczność.

Kolejnym niezwykle ważnym elementem jest **rozmiar** (wymiary) grafik. Umieszczanie na stronie zdjęcia o szerokości 4000 pikseli, które wyświetlane jest w obszarze o szerokości 800 pikseli, to marnotrawstwo zasobów. Zawsze skaluj obrazy do maksymalnej szerokości, w jakiej będą wyświetlane na Twojej stronie. Na przykład, jeśli największy obszar na blogu, w którym może pojawić się zdjęcie, ma 1200 pikseli szerokości, nie uploaduj obrazów szerszych niż 1200 pikseli. WordPress domyślnie tworzy różne rozmiary miniatur, ale często potrzebna jest dodatkowa kontrola. Przed załadowaniem grafiki na serwer, możesz zmienić jej rozmiar w edytorze graficznym (np. Photoshop, GIMP, darmowe edytory online). To podstawowa zasada, którą każdy, kto zastanawia się jak tworzyć strony internetowe, powinien opanować.

Porównanie Nowoczesnych Formatów Obrazów dla Wydajności WordPress: JPG, PNG, WebP, AVIF

Wybór odpowiedniego formatu pliku graficznego jest równie istotny jak jego rozmiar czy kompresja. Tradycyjne formaty, takie jak JPG i PNG, od lat dominują w sieci, ale w erze coraz większych oczekiwań co do szybkości ładowania stron, na horyzoncie pojawiły się nowocześniejsze rozwiązania – WebP i AVIF. Zrozumienie różnic między nimi i wiedza o tym, kiedy używać którego formatu, jest kluczowa dla skutecznej optymalizacji grafik na stronie WordPress i osiągnięcia doskonałych wyników w Google PageSpeed Insights. W końcu, nowoczesne strony internetowe wymagają nowoczesnych rozwiązań.

Format **JPG (JPEG)** jest od lat standardem dla zdjęć i złożonych grafik. Charakteryzuje się bardzo dobrą kompresją stratną, co pozwala uzyskać małe rozmiary plików przy akceptowalnej jakości. Idealnie sprawdza się w przypadku fotografii z dużą liczbą kolorów i gradacji, gdzie drobne utraty jakości są niezauważalne. Jego główną wadą jest brak wsparcia dla przezroczystości. Z kolei **PNG** to format bezstratny, często używany do grafik z przezroczystością, logo, ikon czy ilustracji z ostrymi krawędziami i ograniczoną paletą kolorów. Pliki PNG są zazwyczaj większe niż JPG dla podobnej jakości obrazu, dlatego nie są zalecane do zdjęć. Oba formaty są szeroko wspierane przez wszystkie przeglądarki i systemy operacyjne.

Przyszłość należy jednak do formatów nowej generacji, takich jak **WebP** i **AVIF**. WebP, stworzony przez Google, oferuje znacznie lepszą kompresję niż JPG i PNG, przy zachowaniu porównywalnej, a często nawet wyższej jakości obrazu. Wspiera zarówno kompresję stratną, jak i bezstratną, a co najważniejsze – obsługuje przezroczystość. Dzięki temu pliki WebP są średnio o 25-35% mniejsze niż JPG i PNG, co ma ogromny wpływ na szybkość ładowania strony. Format **AVIF** to jeszcze nowsze rozwiązanie, oferujące jeszcze lepszą kompresję niż WebP, często redukując rozmiar pliku o kolejne 20-30%. Obsługa AVIF w przeglądarkach wciąż rośnie, ale już teraz jest to najefektywniejszy format pod względem stosunku jakości do rozmiaru pliku. Implementacja tych formatów jest kluczowa dla UX/UI Design i szybkości strony.

Cecha JPG PNG WebP AVIF
**Typ kompresji** Stratna Bezstratna Stratna & Bezstratna Stratna & Bezstratna
**Rozmiar pliku (typ.)** Mały Średni/Duży Bardzo mały (~25-35% mniej niż JPG/PNG) Ekstremalnie mały (~50% mniej niż JPG/PNG)
**Obsługa przezroczystości** NIE TAK TAK TAK
**Kiedy używać** Fotografie, złożone obrazy bez przezroczystości Logo, ikony, grafiki z przezroczystością, z małą paletą barw Zalecane do większości grafik na stronie, zdjęcia, ilustracje, z przezroczystością Przyszłość grafik webowych, gdy obsługa będzie powszechna, idealne dla najwyższej kompresji
**Obsługa w przeglądarkach** Powszechna Powszechna Bardzo dobra (Chrome, Firefox, Edge, Safari) Rosnąca (Chrome, Firefox, Edge)

Podsumowując, dążenie do stosowania formatów WebP, a w przyszłości AVIF, powinno być priorytetem dla każdego właściciela strony WordPress dążącego do maksymalnej wydajności. Choć JPG i PNG nadal mają swoje zastosowania, to właśnie nowoczesne formaty pozwalają na znaczące oszczędności w rozmiarze plików bez kompromisów w jakości, co jest kluczowe dla szybkości ładowania i wyników Core Web Vitals. W kolejnej sekcji omówimy, jak wdrożyć te rozwiązania za pomocą wtyczek WordPress.

Wtyczki do Optymalizacji Grafik w WordPressie: Automatyzacja i Skalowalność

Dla wielu użytkowników WordPressa ręczna optymalizacja każdej grafiki jest czasochłonna i niepraktyczna, zwłaszcza gdy na stronie znajduje się setki lub tysiące obrazów. Na szczęście, ekosystem WordPress oferuje bogaty wybór wtyczek, które automatyzują ten proces, znacząco ułatwiając utrzymanie wysokiej wydajności. Wtyczki te potrafią kompresować obrazy podczas ich przesyłania, konwertować na nowsze formaty (takie jak WebP), a nawet implementować lazy loading. Ich właściwe wykorzystanie może zdziałać cuda dla szybkości Twojej strony, często będąc kluczowym elementem obok takich rozwiązań jak WordPress cache.

Wybór odpowiedniej wtyczki zależy od Twoich potrzeb i budżetu, ale istnieje kilka wiodących rozwiązań, które konsekwentnie dostarczają doskonałe wyniki. Do najpopularniejszych należą: **Smush**, **Imagify**, **ShortPixel** i **EWWW Image Optimizer**. Każda z nich oferuje nieco inny zestaw funkcji: Smush znany jest z solidnej kompresji bezstratnej i łatwej integracji; Imagify wyróżnia się doskonałą kompresją stratną i bezstratną oraz konwersją do WebP; ShortPixel oferuje podobne funkcje z atrakcyjnymi planami cenowymi; a EWWW Image Optimizer jest ceniony za elastyczność i możliwość optymalizacji również obrazów spoza folderu WordPress. Przed podjęciem decyzji warto przetestować wersje darmowe lub skorzystać z trialu, aby zobaczyć, która najlepiej odpowiada specyfice Twojej strony.

Przy wyborze wtyczki zwróć uwagę na takie aspekty jak: typ i poziom kompresji (stratna/bezstratna), możliwość konwersji do formatu WebP/AVIF, wsparcie dla Lazy Loading, opcję optymalizacji istniejących już grafik, integrację z CDN, a także łatwość obsługi i wsparcie techniczne. Wiele z nich znajdziesz w zestawieniach typu najlepsze darmowe wtyczki SEO WordPress 2025, ponieważ optymalizacja obrazów jest ściśle związana z SEO. Pamiętaj, że nawet najlepsza wtyczka wymaga odpowiedniej konfiguracji. Po instalacji i aktywacji, przejdź do jej ustawień i dostosuj je do swoich preferencji, np. wybierając stopień kompresji czy włączając automatyczną konwersję na WebP. Regularnie monitoruj efekty za pomocą narzędzi do analizy szybkości strony. Poniżej przykład, jak teoretycznie mogłoby wyglądać dodanie prostego filtru w WordPressie do modyfikacji obrazów, choć większość wtyczek działa na niższym poziomie, integrując się z procesem uploadu.

<?php
/**
 * Przykładowy kod PHP dla filtru WordPress - jedynie ilustracja działania.
 * Wtyczki do optymalizacji grafik zazwyczaj działają bardziej kompleksowo,
 * integrując się z mediami i zewnętrznymi API.
 */
add_filter( 'wp_generate_attachment_metadata', 'sk_optimize_image_on_upload' );

function sk_optimize_image_on_upload( $metadata ) {
    if ( ! empty( $metadata['file'] ) ) {
        $upload_dir = wp_upload_dir();
        $image_path = $upload_dir['basedir'] . '/' . $metadata['file'];

        // Tutaj mogłaby być logika wywołująca zewnętrzną usługę kompresji
        // lub funkcje PHP do zmiany rozmiaru/konwersji na WebP.
        // np.
        // $optimized_image_path = sk_compress_image( $image_path );
        // $metadata['file'] = str_replace( $image_path, $optimized_image_path, $metadata['file'] );

        // Dla ilustracji, nie modyfikujemy faktycznego pliku w tym przykładzie.
        // Wtyczki robią to w tle, często korzystając z API.

        error_log( 'Obraz został przesłany i (potencjalnie) zoptymalizowany: ' . $image_path );
    }
    return $metadata;
}
?>

Zaawansowane Techniki Optymalizacji i Wydajności Obrazów

Po opanowaniu podstaw i wykorzystaniu wtyczek, czas na wdrożenie zaawansowanych technik, które przeniosą wydajność Twojej strony WordPress na zupełnie nowy poziom. Te strategie są kluczowe dla osiągnięcia optymalnych wyników w testach szybkości i zapewnienia doskonałego doświadczenia użytkownika, szczególnie na urządzeniach mobilnych. Skuteczne przyspieszenie strony często wymaga kompleksowego podejścia, łączącego wiele z tych metod.

Jedną z najważniejszych technik jest **Lazy Loading (leniwe ładowanie)**. Polega ona na tym, że obrazy są ładowane dopiero wtedy, gdy użytkownik przewinie stronę do miejsca, w którym są one widoczne w okienku przeglądarki. Obrazy spoza bieżącego widoku nie są ładowane od razu, co znacząco zmniejsza początkowy czas ładowania strony (LCP) i zużycie zasobów. WordPress domyślnie obsługuje lazy loading dla obrazów od wersji 5.5, ale wtyczki do optymalizacji mogą oferować bardziej zaawansowane opcje, takie jak lazy loading dla obrazów tła, iframe’ów czy filmów. W przypadku bardziej złożonych implementacji, takich jak hosting VPS, warto również rozważyć zastosowanie Content Delivery Network (CDN).

Dla zapewnienia responsywności i optymalnego wyświetlania grafik na różnych urządzeniach kluczowe są atrybuty HTML **`srcset` i `sizes`**. Atrybut `srcset` pozwala zdefiniować listę obrazów o różnych rozdzielczościach i rozmiarach, a przeglądarka sama wybiera najbardziej odpowiedni obraz do wyświetlenia, bazując na rozmiarze ekranu i gęstości pikseli. Atrybut `sizes` informuje przeglądarkę, ile miejsca zajmie obraz w układzie strony. Dzięki temu nie trzeba ładować dużego obrazu na mały ekran telefonu. Jeszcze bardziej zaawansowane jest użycie tagu **``**, który umożliwia dostarczanie różnych formatów obrazów (np. WebP dla nowoczesnych przeglądarek i JPG jako fallback dla starszych) oraz dostosowywanie grafik do różnych rozdzielczości, w zależności od zdefiniowanych mediów zapytań. To potężne narzędzie, które zapewnia maksymalną elastyczność i wydajność, co doskonale widać w poniższym przykładzie kodu.

<picture>
  <!-- Source dla WebP: dla przeglądarek wspierających ten format -->
  <source srcset="obraz-mobile.webp 480w, obraz-desktop.webp 800w" type="image/webp">
  <!-- Source dla JPG: jako fallback dla starszych przeglądarek -->
  <source srcset="obraz-mobile.jpg 480w, obraz-desktop.jpg 800w" type="image/jpeg">
  <!-- Domyślny tag img: wyświetlany, jeśli żaden <source> nie zostanie dopasowany -->
  <img src="obraz-desktop.jpg" alt="Opis obrazu" loading="lazy" width="800" height="600">
</picture>

Warto również rozważyć wykorzystanie **Content Delivery Network (CDN)**. CDN to sieć serwerów rozmieszczonych w różnych lokalizacjach geograficznych. Gdy użytkownik wchodzi na Twoją stronę, treści (w tym grafiki) są serwowane z najbliższego serwera CDN, co znacząco skraca czas ładowania. CDN jest szczególnie korzystne dla stron o globalnym zasięgu, ponieważ minimalizuje opóźnienia sieciowe. Popularne rozwiązania CDN, takie jak Cloudflare czy KeyCDN, łatwo integrują się z WordPressem za pomocą wtyczek. Połączenie wszystkich tych technik – lazy loading, responsywnych obrazów z `srcset`/`picture` oraz CDN – stworzy potężny mechanizm optymalizacji, który zapewni Twojej stronie WordPress przewagę konkurencyjną w świecie pełnym wizualnych treści.

Monitorowanie i Utrzymywanie Optymalnej Wydajności Strony

Wdrożenie wszystkich powyższych technik optymalizacji grafik to dopiero początek drogi do utrzymania błyskawicznej strony WordPress. Równie ważne jest regularne monitorowanie jej wydajności i przeprowadzanie cyklicznych audytów. Algorytmy wyszukiwarek ewoluują, nowe technologie się pojawiają, a zawartość Twojej strony nieustannie się zmienia. Bez ciągłej kontroli, nawet najlepiej zoptymalizowana strona z czasem może zacząć spowalniać. Pamiętaj, że kompleksowy audyt techniczny SEO WordPress zawsze powinien obejmować również ocenę stanu grafik.

Do regularnego sprawdzania szybkości i wydajności strony WordPress powinieneś wykorzystywać niezawodne narzędzia. **Google PageSpeed Insights** to absolutna podstawa – dostarcza szczegółowych informacji o wynikach Core Web Vitals i rekomendacji dotyczących optymalizacji, zarówno dla wersji mobilnej, jak i desktopowej. Inne doskonałe narzędzia to **GTmetrix** i **Lighthouse** (wbudowany w narzędzia deweloperskie Chrome), które oferują dogłębne analizy, wykresy wodospadowe (waterfall charts) pokazujące, co i ile czasu się ładuje, oraz konkretne wskazówki, co należy poprawić. Korzystanie z tych narzędzi w sposób ciągły pozwoli Ci szybko zidentyfikować nowe problemy i utrzymać optymalną wydajność. Możesz również sprawdzić darmowe narzędzia do audytu SEO 2025, aby kompleksowo podejść do tematu.

Nie można również zapominać o wpływie **hostingu** na ogólną szybkość strony. Nawet idealnie zoptymalizowane grafiki nie pomogą, jeśli serwer, na którym znajduje się Twoja strona, jest słaby lub przeciążony. Wybór odpowiedniego hostingu to inwestycja w wydajność i stabilność. Szukaj dostawców oferujących szybkie dyski SSD, odpowiednią ilość pamięci RAM i procesora, a także wsparcie dla PHP 8+ i protokołu HTTP/2. Rozważ rozwiązania dedykowane WordPressowi, które często mają zintegrowane mechanizmy cache i optymalizacji. Jeśli Twoja strona ma duży ruch, może warto rozważyć hosting premium lub najlepszy hosting SEO 2025, taki jak Seohost.pl. Regularne aktualizacje WordPressa, wtyczek i motywu również są kluczowe, ponieważ często zawierają one ulepszenia wydajności i bezpieczeństwa. Utrzymanie szybkości strony to ciągły proces, ale dzięki wdrożeniu tych strategii i regularnemu monitorowaniu, Twoja strona WordPress będzie zawsze działać na najwyższych obrotach.

Najczęściej Zadawane Pytania (FAQ)

Jakie są najważniejsze kroki do optymalizacji grafik na WordPressie?

Najważniejsze kroki to: 1. **Zmiana rozmiaru** grafik do maksymalnych wymiarów, w jakich będą wyświetlane. 2. **Kompresja** (stratna lub bezstratna) plików w celu zmniejszenia ich wagi. 3. **Konwersja na nowoczesne formaty**, takie jak WebP lub AVIF, oferujące lepszą kompresję. 4. Włączenie **Lazy Loading**, aby obrazy ładowały się tylko wtedy, gdy są widoczne. 5. Użycie **atrybutów `srcset` i `sizes`** oraz tagu `` dla responsywnych obrazów. 6. Ewentualnie, zastosowanie **CDN** dla szybszego dostarczania treści.


Czy używanie wtyczek do optymalizacji jest konieczne, czy mogę to zrobić ręcznie?

Nie jest to bezwzględnie konieczne, ale wtyczki znacząco ułatwiają i automatyzują proces. Ręczną optymalizację (zmiana rozmiaru, formatu, kompresja) można wykonać przed uploadem na stronę, jednak dla większej liczby obrazów lub bieżącej optymalizacji nowych treści, wtyczki takie jak Smush, Imagify czy ShortPixel są nieocenione. Oferują one również dodatkowe funkcje, np. masową optymalizację istniejących obrazów i konwersję do WebP.


Co to jest Lazy Loading i dlaczego jest tak ważne?

Lazy Loading (leniwe ładowanie) to technika, która opóźnia ładowanie zasobów (np. obrazów, filmów, iframe’ów) do momentu, gdy są one rzeczywiście potrzebne – czyli gdy znajdą się w obszarze widocznym dla użytkownika na ekranie. Jest to niezwykle ważne, ponieważ:

  • Zmniejsza początkowy czas ładowania strony.
  • Poprawia wyniki w Core Web Vitals (szczególnie LCP).
  • Oszczędza przepustowość serwera i użytkownika.
  • Zwiększa ogólną wydajność i płynność działania witryny.

WordPress wspiera natywne lazy loading od wersji 5.5, ale wtyczki mogą rozszerzyć jego funkcjonalność.


Chcesz, aby Twoja strona WordPress działała z prędkością światła?

Skorzystaj z doświadczenia ekspertów Studio Kalmus i zyskaj błyskawiczną, zoptymalizowaną stronę, która zdobywa klientów. Z nami zapomnisz o wolnym ładowaniu i słabych wynikach w Google.

📊 Zamów Profesjonalne Strony WWW i Audyty SEO

Digital Workspace Background

[ 09 / Kontakt ]

Czekamyna
TwojąWiadomość

Teraz albo nigdy! Nie odkładaj tego na później. Działaj, zanim stracisz swoją przewagę!

W dni robocze odpisujemy w max 60 minut.